II · Vetus Tempora · Цела временска оска
Деветнаесет векови на еден град
Од архаичната пајонска населба во IX век пр.н.е. до словенските гробови во XII век н.е. — Стоби помина низ шест империи и две светски епохи. Секој датум е страница на неговата биографија.
I · Пред Рим (IX–II век пр.н.е.)
IX век пр.н.е.
Архаична пајонска населба
На северната тераса се протега населба од околу 25.000 m². Економијата е заснована на трговија — нашата прва Стобина живее на крстопат уште пред да добие име.
217 пр.н.е.
Анексија од Филип V
Македонскиот крал ја анектира Пајонија во кампањата против Дарданите. Седиштето на пајонските кралеви се пресели од Билазора во Стоби.
197 пр.н.е.
Прв запис кај Ливиј
Тит Ливиј во „Историја на Рим" го забележа Стоби првпат, запишувајќи победа на Филип V над Дарданите.
168 пр.н.е.
Римјаните го победија Персеј
Со победата на Луциј Емилиј Павел кај Пидна, кралството Македонија беше поделено на четири нелично независни републики — првиот директен римски притисок врз овие земји.
148 пр.н.е.
Обединување под римска управа
Четирите македонски региони се обединуваат под римска провинцијална администрација. Стоби влезе во римскиот свет како провинциски град.
II · Римски муниципиум (69 пр.н.е. – 4. век н.е.)
69 пр.н.е.
Муниципиум · Municipium Stobensium
Стоби добива статус муниципиум. Жителите се запишуваат во римските племиња Aemila и Tromentina; добиваат Ius Italicum и римско граѓанство. Градот почнува да кова свои пари.
Августово време
Силен раст
Под Август (27 пр.н.е. – 14 н.е.) градот доживува значителен пораст и физичко проширување. Се градат првите големи јавни објекти.
2.–3. век н.е.
Театар, синагога, Casa Romana
Се градат најпрепознатливите римски споменици: Театарот на 7600 места (со храм на Немезида во cavea), Синагогата на Полихармос, Casa Romana, Зграда со аркади, Magnae Thermae, Храм на Изида и Серапис.
III век (1992 откриен)
Натпис со „Албанос"
Во 1992 г. беше откриен погребен натпис од Стоби (II/III век) кој ги именува Aemilianus Albanus и неговото дете — еден од најраните пишани записи на етнонимот „Албанос" во Балканот.
III · Доцноантички и ранохристијански период (4.–5. век н.е.)
325 г.н.е.
Епископот Будиј во Никеја
Епископот Будиј на Стоби учествуваше на Првиот вселенски собор во Никеја (свиден од Константин Велики). Тоа потврдува дека Стоби веќе беше големо христијанско средиште — еден од водечките епархиски градови на Балканот.
388 г.н.е.
Императорот Теодосиј I престојува во градот
Теодосиј I се запира во Стоби на пат за Италија (по победата над Магнус Максимус). Дворот каде престојувал ја носи неговото име до денес: мермерни подови, opus sectile, фрескосани ѕидови.
4.–5. век
Цркви над пагански храмови
Се градат повеќе големи базилики: Епископската, Северната, Централната (над синагогата на Полихармос). Сите се градени точно над претходни пагански или јудејски структури — стратиграфијата на Стоби е стратиграфија на верата.
5. век
Главен град на Macedonia Secunda
Во доцното 4 / раното 5 век Стоби стана главен град на римската провинција Macedonia Salutaris, подоцна Macedonia Secunda. Градот достигна свој политички максимум — официјална престолнина.
IV · Удари и пад (5.–6. век н.е.)
479 г.н.е.
Теодорих го опустоши градот
Теодорих Велики, крал на Острогототите (подоцна крал на Италија), го разруши Стоби. Слој на пожаришта, паднати ѕидови и преврзани ѕидови го забележуваат тоа година со година.
518 г.н.е.
Земјотрес
Разорен земјотрес го погоди градот; делови од епископската црква и северните куќи се срушија. Тоа беше вториот удар за веќе ослабената инфраструктура.
6. век
Аваро-словенските напади
Во VI век аваро-словенските упади ги прекинаа економските и инфраструктурните системи на градот. Се чита прекин во ковањето на пари, прекин во градежна активност, и постепена депопулација.
V · Словенски слој (9.–12. век н.е.)
9.–12. век
Словенски гробови над базиликите
Над напуштената северна базилика се ископани 23 словенски гроба; помеѓу северната и централната базилика — уште 55. Тоа е последниот слој на живот пред долгиот сон на местото — словенските доселеници го третирале местото како свето, па тука ги погребувале своите.
VI · Преоткривање (1924 → денес)
1924–1936
Музејот од Белград почна со ископувања
Откриени се јавни и приватни објекти, театарот, верски артефакти. Првите научни записи за стобинската стратиграфија.
1937 / 1956
Цивилна базилика
Цивилната базилика беше откриена во 1937; во 1956 г. анализата покажа седум градежни фази — еден од најкомплексните строителни записи на целиот локалитет.
1955
Словенските гробови во северната базилика
23 словенски гроба од IX–XII век беа најдени во јужниот дел на северната базилика — првиот пример на стратиграфијата на „живот по падот".
1970–1980
Југословенско-американски експедиции
Најплодниот период на ископувања: дополнителни објекти, западни некрополи, Casa Romana, аквадуктни мозаици. Открит е и римскиот ѕид со Августовата мермерна глава (2009).
1981–1988
Епископската базилика — целосно ископана
За цели седум сезони, Епископската базилика беше целосно откриена, заедно со пауновиот мозаик во крстилницата кој подоцна стана национален симбол.
2008
Национална установа Стоби
Со Уредба на Владата на Република Македонија (26.08.2008), Стоби стана самостојна институција под Министерството за култура. Денеска управува со ископувањата, конзервацијата и презентацијата.
2009
Мермерната глава на Август
Во април 2009 беше откриена добро зачувана мермерна глава на императорот Август — едно од најзначајните римски наоди на Стоби во последните два века.
денес
Жива лабораторија
Секое лето во Стоби работат интернационални тимови археолози, конзерватори и студенти преку Balkan Heritage Field School. Серијата Stobi Studies објавува нови резултати; над 1.500 m² мозаик се конзервира на самиот локалитет.
Стобинската историја не се чита како линија — се чита како слоеви. Колку подлабоко копаш, толку повеќе градови наоѓаш над еден.— Полска школа Стоби, Дневник 2019